ZPGOZiR
Związek ZPGOZiR powołuje grupę roboczą do debaty o BDO

Jej zadaniem jest przygotowanie strategicznego i merytorycznego wkładu ZPGOZiR do dyskusji o dalszym rozwoju Bazy danych o produktach i opakowaniach oraz o gospodarce odpadami (BDO). Prace rozpoczną się w październiku 2026 r. i zakończą w I kwartale 2027 r., raportem podsumowującym ustalenia grupy. Kierować nimi będzie Katarzyna Olszewska-Bolko, członkini zarządu ZPGOZiR.

Skąd pomysł i dlaczego teraz?

BDO jest jednym z podstawowych elementów cyfrowej infrastruktury polskiej gospodarki odpadami. Od dłuższego czasu wśród firm korzystających z BDO pojawiają się postulaty dotyczące potrzeby zmian, modyfikacji i dalszego rozwoju systemu.

– Wiedza użytkowników BDO jest ogromna, ale dziś rozproszona w pojedynczych obserwacjach i uwagach. Chcemy ją uporządkować i połączyć refleksję strategiczną z codziennym doświadczeniem osób, które pracują w systemie każdego dnia. Zależy nam, żeby z tych pojedynczych obserwacji i postulatów powstał spójny materiał, z którym można usiąść do poważnej rozmowy o dalszym rozwoju BDO.– podkreśla Katarzyna Olszewska-Bolko, członkini zarządu ZPGOZiR kierująca pracami grupy.

W praktyce, użytkownicy gromadzą wiele obserwacji i uwag, które pojawiają się podczas codziennej pracy, spotkań branżowych, rozmów z administracją, paneli i konferencji oraz w kontaktach indywidualnych. Właśnie z tego powodu, zdaniem ZPGOZiR, coraz wyraźniejsza staje się potrzeba, aby te doświadczenia i postulaty zebrać w bardziej skoordynowany i uporządkowany sposób.

Następnie przeanalizować je i przełożyć na materiał, który można przedstawić decydentom.

Jak podkreślają eksperci ZPGOZiR, po wielu latach funkcjonowania BDO to dobry moment, aby pytać już nie tylko o pojedyncze usprawnienia, lecz również o przyszłą rolę systemu w kolejnych latach.

Pytanie strategiczne, a nie lista usterek

Punktem wyjścia projektu nie jest zbiór technicznych problemów, lecz pytanie o to, jak BDO może tworzyć większą wartość: dla administracji publicznej, która korzysta z danych o gospodarce odpadami, oraz – tam, gdzie jest to możliwe – także dla uczestników rynku, którzy te dane wprowadzają.

Ważnym kierunkiem refleksji jest spojrzenie na BDO również jako na potencjalną infrastrukturę informacji.

Chodzi o system, w którym dane nie tylko są przekazywane przez przedsiębiorców, ale mogą wracać do uczestników rynku w sposób wspierający zarządzanie obowiązkami, przepływy materiałowe, interoperacyjność z innymi systemami oraz wykorzystanie danych dla gospodarki o obiegu zamkniętym i polityki surowcowej. Na tym etapie ZPGOZiR nie tworzy katalogu gotowych funkcjonalności – formułuje pytania i kierunki dalszej pracy.

Metoda pracy oparta na doświadczeniu

Projekt prac ma mieć określony rytm: od strategii, przez praktykę, po ponowną refleksję strategiczną i rekomendacje. Grupa zacznie swe prace od hipotez dotyczących przyszłej roli BDO, a następnie skonfrontuje je z rzeczywistymi doświadczeniami użytkowników i konkretnymi procesami.

Po przeanalizowaniu warstwy operacyjnej eksperci ZPGOZiR wrócą na poziom strategiczny, ponieważ praktyka potrafi ujawnić możliwości systemu niewidoczne na początku. Dopiero wtedy powstaną rekomendacje i priorytety.

„30 dni z BDO” – projekt otwarty dla firm sektora ZSEiE

Ważnym i zarazem otwartym elementem projektu będzie „30 dni z BDO”. O ile sama grupa robocza składa się z ekspertów reprezentujących firmy członkowskie ZPGOZiR, o tyle „30 dni z BDO” jest dodatkowym etapem pracy skierowanym szerzej – do firm zajmujących się przetwarzaniem i recyklingiem zużytego sprzętu elektrycznego i elektronicznego (ZSEiE) oraz do organizacji odzysku.

Przez miesiąc uczestnicy mogą zapisywać swoje doświadczenia w trakcie normalnej pracy z systemem, korzystając z ustrukturyzowanej karty doświadczeń opisując napotkane problemy, dodatkowe czynności, stosowane obejścia oraz pomysły na usprawnienia.

To realna szansa na włączenie własnych doświadczeń do merytorycznej dyskusji o przyszłych zmianach i rozwoju BDO.

ZPGOZiR chce zebrać te obserwacje podczas codziennej pracy użytkowników, a następnie uporządkować je i wykorzystać jako materiał do dalszej pracy grupy.

ZPGOZiR zaprasza do udziału w „30 dni z BDO” firmy zajmujące się przetwarzaniem i recyklingiem ZSEiE oraz organizacje odzysku sprzętu elektrycznego i elektronicznego. Podmioty zainteresowane udziałem mogą zgłaszać się za pośrednictwem strony internetowej Związku.

Rezultat i dalsze etapy prac

Efektem prac będzie raport ZPGOZiR planowany na I kwartał 2027 r., łączący wnioski strategiczne, doświadczenia użytkowników, zidentyfikowane potrzeby oraz kierunki i priorytety zmian. ZPGOZiR traktuje ten materiał jako merytoryczny, uporządkowany wkład użytkowników systemu do dalszej rozmowy i pracy z Ministerstwem Klimatu i Środowiska, IOŚ-PIB oraz innymi istotnymi interesariuszami systemu.